تشخیص اصل بودن مکمل، بسیار مهم و در عین حال سخت است. آیا تابه حال، در فروشگاههای بدنسازی، مکمل ارزان قیمت دیدهاید؟ یا مکملی مصرف کردید که حال شما را بد کند؟
مکمل فیک و تقلبی غیر از اینکه پولتان را دور میریزد، برای سلامتی شما بسیار خطرناک است و ممکن آسیبهای جبران ناپذیری به جا بگذارد. در این مقاله چند شگرد طلایی و بسیار موثر را برای تشخیص مکمل اصل از تقلبی برایتان نام میبریم.
از کجا بفهمیم مکمل اصل است؟ | تشخیص اصل بودن مکمل
بهترین راه برای اینکه خیالمان از اصل بودن مکمل راحت باشد، این است که از داروخانه معتبر خرید کنیم. اما در هر صورت، یادگیری شیوه تشخیص اصل بودن مکمل، مفید است و میتواند در موقعیتهای مختلف به کار شما بیاد. میتوانید مانند یک ورزشکار و بدنساز حرفهای، اصالت مکمل خریداریشده را خودتان کنترل کنید.
مکملهای بدنسازی همانند غذا در ارتباط مستقیم با فیزیولوژی و سلامت انسان است و اگر کوچکترین مشکلی در کیفیت محصول وجود داشته باشد، خسارتهای جانی جبران ناپذیری را بر جای خواهد گذاشت. در ادامه تمام راههای تشخیص مکمل اصلی از تقلبی را خواهیم گفت.
روشهای تشخیص اصل بودن مکمل قبل از خرید
برای تشخیص مکمل اصل از تقلبی چندین روش وجود دارد. شما به راحتی و با کمی توجه میتوانید متوجه اصل یا فیک بودن مکمل شوید. فقط کافی است که موارد زیر بررسی کنید.
- بررسی بارکد یا برچسب TTAC
- کنترل درپوش محصول
- ب ررسی هولوگرام
- کیفیت بسته بندی
- عکس روی محصول
- کنترل برچسب شبنم
- توجه به تاریخهای تولید و انقضای و کد LOT
- تفاوت قیمت محصول
- پد مخصوص در قسمت داخلی درپوش
- طعم، بو و رنگ محصول
- وزن محصول
- تست حل شدن مکمل در آب
- نظرات کاربران
- تغییرات غیر طبیعی در رنگ و بو و طعم و بافت
- اندازه دانه ها
۱. تشخیص اصل بودن مکمل از روی بارکد یا برچسب TTAC
سامانه ای به نام TTAC وجود دارد که شما میتوانید از طریق آن، استعلام مکمل خود را بگیرید. روش های مختلف استعلام گیری اصل بودن مکمل به این ترتیب است.
استعلام از طریق سایت TTAC
برای استعلام اصالت محصول از طریق سایت TTAC کافی است مراحل زیر را طی کنید:
- وارد صفحه https://www.ttac.ir/Inquiry شوید؛
- کد ۲۰ رقمی UID درج شده روی لیبل اصالت محصول را در کادر مربوطه وارد کنید؛
- روی دکمه جستجو کلیک کنید و منتظر دریافت پاسخ استعلام باشید.
استعلام از طریق پیامک
برای استعلام گیری از طریق پیامک باید برچسب اصالت محصول را خراش دهید تا کد ۱۶ رقمی آن ظاهر شود. سپس کد اصالت را به شماره ۲۰۰۰۸۸۲۲ ارسال کنید. نتیجه پس از چند دقیقه به شما اعلام میشود.
استعلام از طریق اپلیکیشن TTAC
میتوانید اپلیکیشن TTAC را نصب کنید. بارکد درج شده روی لیبل اصالت را اسکن کنید و خیلی سریع متوجهی اصل یا فیک بودن مکملتان شوید.
۲. کنترل درپوش محصول
یکی از راهها برای تشخیص اصل بودن مکمل، توجه به درپوش محصول است. درپوش باید به طور یکنواخت به لبههای محفظه محصول چسبیده باشد و فاقد هرگونه روزنهای به داخل باشد. معمولاً بر روی درپوش نام تجاری و برند تولیدکننده حک شدهاست.
۳. بررسی هولوگرام
قانون شماره سه برای کنترل اصالت محصولِ خریداریشده، کنترلکردن لوگو یا همان آرم تجاری شرکت و هولوگرام محصول است. بسیاری از برندهای مشهور مکمل، هولوگرام را به نحوی طراحی میکنند که غیرقابل تقلید و کپیکردن باشد.
در ادامه نمونهای از هولوگرام یک مکمل اصلی و همچنین نمونهای از لوگوی تقلبی که برای مارک Optimum Nutrition طراحی و روانه بازار شدهاست را میآوریم.
۴. کیفیت بسته بندی
مکملهای تقلبی، معمولاً بستهبندی مناسبی ندارند و حتی نام درجشده بر روی محصول دارای غلطهای املایی است. در تصویر زیر نمونهای از این اشتباهات که بیانگر تقلبیبودنِ مکمل است را میبینید.
۵. عکس روی محصول
علاوه بر مواردی که در بالا به آنها اشاره شد، راههای دیگری نیز برای تشخیص اصل بودن مکمل وجود دارد که میتوانید از آنها نیز استفاده کنید. یکی از آنها مطابقت عکس روی محصول با عکس اصلی آن است.
۶. کنترل برچسب شبنم
قانون بعدی برای تشخیص اصل بودن مکمل، کنترلِ برچسب شبنمِ محصول است. باید به این برچسب دقت نمایید و اصلیبودن آن را کنترل کنید. راحتترین راه برای کنترل برچسب شبنم، استفاده از اپلیکیشن بارکدخوانِ راهبر است.
برای استفاده از این اپلیکیشن، ابتدا نرمافزار را نصب کرده و سپس کُد روی برچسب شبنم را داخل نرمافزار اسکن کنید تا اطلاعات مربوط به واردات محصول، برروی صفحه گوشیِ شما ظاهر شود.
۷. توجه به تاریخهای تولید و انقضای و کد LOT
یکی دیگر از راههای تشخیص اصل بودن مکمل، این است که عدد LOT یا همان کد شناسایی درج شده در رو یا زیر محصول را چک کنید. بسیاری از شرکتهای معتبر عرضهکننده مکملهای بدنسازی، سرویسی دارند که بهصورت آنلاین میتوانید عدد روی محصول را کنترل کرده و از اصالت کالای خریداریشده اطمینان حاصل کنید.
۸. تفاوت قیمت محصول
مکمل بدنسازی محصول گرانی است و همین قیمت بالای محصولات، معمولا باعث میشود که نوع ارزان آن طرفدار پیدا کند. اگر مکملی که قصد خرید آن را دارید تفاوت قیمت فاحش و زیادی با قیمت بازار دارد، پس بهتر است در خرید این مکمل تجدید نظر کنید.
نکته: در حال حاضر حدوداً ۶۰ درصد از مکملهای موجود در بازار ایران تقلبی بوده و این زنگ خطری است که نشان میدهد، مشتری باید با هوشیاری بیشتری مکمل خود را انتخاب کند و و روشهای تشخیص اصل بودن مکمل را بداند.
۹. پد مخصوص در قسمت داخلی درپوش
با دقت به پدی که داخل در قرار گرفته نگاه کنید، اگر مقوایی بود، شل و بیکیفیت بود و ساختار شبکهای نداشت (روزنه به داخل) پس قطعا تقلبی است. شرکتها و کارخانههای تولید کننده مکمل، حتی به پد داخل درپوش هم توجه دارند که با کیفیت و دارای ساختار شبکهای باشد.
اما مکملهای تقلبی که در کارگاههای زیرزمینی تولید انبوه میشوند به این موضوع توجهی ندارند (یا نمیتوانند چنین توجهی داشتهباشند) و در قسمت داخلی درب قوطی، فقط یک درپوش مقوایی نازک بیکیفیت قرار میدهند. پس بررسی پد داخل درپوش یک راه خوب برای تشخیص اصل بودن مکمل است.
۱۰. طعم، بو و رنگ محصول
اگر مکملی که تهیه کردهاید خرید چندم شماست، پس میتوانید از رنگ و طعم و بوی آن متوجه شوید که این همان مکمل همیشگی است یا خیر. چنانچه طعم و بوی مکمل همیشگی شما فرق داشت و متفاوت بود، پس این بار یک مکمل تقلبی به شما فروختهاند!
اما اگر خرید اول شماست، دقت کنید که مکمل چه بویی دارد؟ آیا بوی تند و تیزی دارد؟ بویی شبیه ترشی دارد؟ آیا رنگ آن با چیزی که باید باشد فرق دارد؟ آیا طعم عجیب و متفاوتی از توصیفات کارخانه دارد و ناخوشایند است؟ اگر اینگونه است پس مکمل تقلبی است و باید دور ریخته شود.
۱۱. وزن محصول
برای تشخیص اصل یا تقلبی بودن مکمل از روی وزن، اول از همه، به سایت رسمی تولیدکننده مکمل مراجعه کنید. بیشتر اوقات وزن دقیق و خالص محصول (بدون بسته بندی) درج شدهاست. حالا محصول را روی ترازوی دقیق وزن کنید. اگر وزن کمتر یا بیشتر بود، احتمال تقلبی بودن مکمل وجود دارد.
۱۲. تست حل شدن مکمل در آب
یک روش ساده و خانگی برای تشخیص اصل بودن مکمل، تست حل شدن در آب است. فقط کافی است که طبق دستور مصرفِ مکمل (که روی بسته نوشته یا فروشنده به شما توضیح داده) مقداری مکمل را در مقدار معینی آب حل کنید و ببینید چگونه در آب حل میشود؟ آیا دیر و غیر یکنواخت حل شد؟ ذرات معلق و توده گلوله شده به وجود آمد؟ یا یک لایه روغن روی آب بسته شد؟ این موارد به احتمال زیاد نشانه فیک بودن مکمل است.
جدول تشخیص مکمل اصل و تقلبی
در جدول زیر همه راههای تشخیص مکمل اورجینال را برایتان خیلی خلاصه ذکر کردهایم تا راحتتر اقدام به خرید مکمل اصل کنید. یادتان باشد همیشه اولین نکته این است که مکمل بدنسازی را از داروخانه بخرید نه از فروشندگان متفرقه!
| معیار بررسی | مکمل اصل | مکمل تقلبی |
| بستهبندی | کیفیت چاپ بالا، رنگهای واضح و یکنواخت | چاپ بیکیفیت، رنگهای کدر یا متفاوت |
| هولوگرام اصالت | هولوگرام معتبر و قابل استعلام | هولوگرام جعلی یا فاقد هولوگرام |
| کد اصالت | دارای کد رهگیری معتبر | فاقد کد یا کد نامعتبر |
| شماره بچ (LOT Number) | واضح، خوانا و قابل تطبیق با برند | مخدوش، پاکشدنی یا غیرقابل استعلام |
| تاریخ تولید و انقضا | با کیفیت چاپ مناسب و استاندارد | چاپ نامنظم یا برچسبخورده |
| پلمب درب محصول | سالم، یکپارچه و دستنخورده | آسیبدیده یا فاقد پلمب |
| فویل زیر درب | کاملاً چسبیده و استاندارد | شل، ناقص یا فاقد فویل |
| بارکد و QR Code | اطلاعات محصول را نمایش میدهد | نامعتبر یا بدون اطلاعات |
| کیفیت قوطی و بستهبندی | مواد اولیه باکیفیت و مقاوم | پلاستیک ضعیف و بیکیفیت |
| فونت و طراحی لیبل | منظم و مطابق نسخه رسمی برند | دارای اختلاف در فونت و طراحی |
| غلط املایی | بدون خطای نگارشی | دارای اشتباهات املایی و ترجمهای |
| جدول ترکیبات | مطابق سایت رسمی برند | مغایرت در مقادیر یا ترکیبات |
| رنگ پودر | یکنواخت و طبیعی | غیرطبیعی یا دارای ذرات نامتجانس |
| بو و طعم | مشابه نمونه اصلی برند | طعم یا بوی غیرعادی |
| حلالیت در آب | متناسب با نوع مکمل | تهنشینی یا رفتار غیرعادی |
| قاشقک داخل محصول | مطابق استاندارد برند | متفاوت یا بیکیفیت |
| قیمت | نزدیک به قیمت بازار | بسیار ارزان و غیرمنطقی |
| فروشنده | فروشگاه معتبر و دارای ضمانت اصالت | فروشنده ناشناس یا بدون اعتبار |
| کشور سازنده | اطلاعات شفاف و قابل بررسی | اطلاعات ناقص یا مبهم |
| اثربخشی محصول | مطابق انتظار و ترکیبات درجشده | نتایج غیرعادی یا عدم اثربخشی |
تفاوت مکمل اصل، تقلبی، قاچاق و ریپک چیست؟
مکمل اصل مکملی است که توسط برند معتبر و تائیدشدهای تولید شده یا اگر خارجی است از طریق کانال قانونی وارد کشور شده باشد. شرکت سازنده این مکملها (اگر ایرانی باشد) پروانه بهرهبرداری تولید دارد و همچنین کد رهگیری قابل استعلام از سامانه غذا دارو دارند و شما خیالتان راحت است مجوزهای بهداشتی را دارد، فرمولاسیون و مقدار ترکیبات مکمل قبلا در آزمایشگاه بررسی شده و قابل اعتماد است. تنها کاری که باید انجام دهید این است که از فروشندگان معتبر یعنی داروخانه تهیه کنید. اگر هم مکمل خارجی باشد باید حتما با مجوز رسمی و از مسیر قانونی وارد کشور شده باشد.
شاید برایتان سوال پیش بیاید که آیا مکمل اورجینالی که به صورت قاچاق (غیرقانونی) وارد شده هم خطرناک است؟ بله قطعا خطرناک است. شما دقیقا نمیدانید که محتویات این قوطیها چیست و آیا شرایط نگهداری و حملونقل آن رعایت شده است؟ شرایطی مثل دما، رطوبت، و آیا تاریخ انقضای آن واقعی است؟
حالا به مکمل تقلبی (یا جعلی) میرسیم. این مکملها اصلا توسط برند اصلی تولید نشدهاند بلکه افراد سودجو با کپیبرداری از بستهبندی، محصولی با محتوای نامشخص (و گاهی خطرناک) تولید کردهاند و بهجای محصول اصل میفروشند. متاسفانه ترکیبات داخل پودر یا قرص اصلا مشخص نیست، هیچ نهاد و آزمایشگاهی روی آن نظارت نکرده و ممکن است داروهای غیرمجاز یا هر آلایندهای داشته باشد که برای سلامتی بسیار خطرناک است.
درنهایت به مکملهایی که میرسیم که با عنوان مکمل ریپک یا Repack فروخته میشوند. ریپک یعنی محصول از ظرف بزرگ اصلی (bulk) به ظرفهای کوچکتر منتقل شده و دوباره بستهبندی شده است. مصرف این مکملها هم میتواند خطرناک باشد چرا که کسی نمیداند پودری که به قوطی کوچکتر منتقل شده دقیقا چیست! این قوطیها معمولا هولوگرام و کد رهگیری اصلی هم ندارند.
رایجترین نشانههای مکمل فیک
مکملهای فیک یک سری نشانه دارند که در بیشتر موارد تکراری و بسیار رایج است! در ادامه خیلی خلاصه نام میبریم:
- فروش در صفحات ناشناس اینستاگرام — فروش دارو و مکمل نیاز به مجوز رسمی وزرات بهداشت دارد و طبق ماده ۲۷ قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز تبصره ۱ (اصلاحی ۱۳۹۴/۰۷/۲۱) فروش بدون مجوز، جرم است. بنابراین هرگز از صفحههای ناشناس اینستاگرامی خرید نکنید چراکه همگی مشغول انجام یک کار غیرقانونی هستند و محصول درستی ندارند!
- چاپ بیکیفیت — رنگ چاپ محو است، فونت نامنظمی دارد و جزئیات روی برچسب تار و بیکیفیت است.
- هولوگرام جعلی— هولوگرام محصول همیشه نشانه مهمی است و سازندگان مکمل فیک معمولا نمیتوانند هولوگرام طبیعی بزنند! هولوگرامها نسبت به نمونه اصلی متفاوت هستند.
- قیمت بسیار پایین — مشکوکترین و رایجترین چیزی که باید توجه شما را جلب کند قیمت پایین یک محصول است. مکملهای بدنسازی همه گران هستند و وقتی محصولی میبینید که نسبت به فروشگاههای دیگر ارزانتر فروخته میشود خودش یک نشانه واضح از غیر اصل بودن است!
- نداشتن کد رهگیری — یا کدی که دارد در سایت رسمی سامانه غذا و دارو استعلام نمیشود.
عوارض مکملهای تقلبی چیست؟
مصرف مکمل تقلبی میتواند بسیار خطرناک باشد. دلیلش هم واضح است، شما نمی دانید چه چیزی در محصول وجود دارد! ممکن است هر ماده ناخالص، مضر، غیربهداشتی و خطرناکی در مکمل وجود داشته باشد که سلامتی شما را به به خطر بیندازد و شما را دچار عوارض مختلفی کند.
واکنشهای آلرژیک، مشکلات گوارشی مانند تهوع و استفراغ، اختلالات کبدی و کلیوی، آسیب به سیستم ایمنی بدن و حتی خطر مسمومیت شدید و مرگ از عواض مکمل و داروی تقلبی است که ممکن است این عوارض تا همیشه با شما باشند. بنابراین در ادامه برایتان میگوییم که اگر هم مکمل تقلبی خریدید باید با آن چه کنید.
اگر مکمل تقلبی خریدیم چه کنیم؟
اگر متوجه شدید مکملی که خریدهاید تقلبی و غیراصل است، بدون هیچ شک و تردیدی، مصرف را متوقف کنید. فکر نکنید که هزینه زیادی بابتش کردهاید و حیف میشود؛ چیزی که واقعا حیف است سلامتی شماست. اگر علائمی مثل تهوع، سردرد، تپش قلب، ناراحتی گوارشی یا واکنش پوستی داشتید، به پزشک مراجعه کنید.
توصیه میکنیم مکمل باقیمانده را دور نریزید؛ با فاکتور رسمی خرید یا تراکنش خریدی که دارید علیه فروشنده شکایت کنید. حتی اگر از یک فروشگاه معتبر (مثل داروخانه) خرید کردهاید میتوانید به خودشان اطلاع دهید که هزینه شما را برگردانند و اگر پاسخ ندادند حتما در سامانههای مربوطه شکایت خود را ثبت کنید.
سامانههای ثبت شکایت:
- سامانه سازمان غذا و دارو (ثارا / IFDA): برای گزارش محصولات تقلبی یا فاقد مجوز
- سامانه ۱۹۰ سازمان تعزیرات حکومتی: برای گزارش گرانفروشی، تقلب یا فروش کالای فاقد مجوز
- پلیس فتا (سایت cyberpolice.ir یا شماره ۰۹۶۳۸۰): اگر خرید آنلاین/اینستاگرامی بوده و مشکوک به کلاهبرداری است
- سامانه اینماد: اگر فروشگاه نماد اعتماد داشته، میتوانید از طریق همان سامانه شکایت ثبت کنید
روشهای تشخیص کراتین اصل
پودر کراتین هیچ رنگی ندارد و یک دست است. دانههای ریز و درشت، یا رنگی، یا کِدِر، نشانههای مکمل تقلبی است. میتوانید کمی کراتین کف دست بریزید و خیس کنید، سعی کنید آن را به شکل یک گوله درآورید. آیا بهم میچسبد؟ پس احتمال زیاد اصل است. هرچه چسبندگی پودر کراتین بیشتر باشد، پس احتمال اصلی و مرغوب بودن آن بیشتر است.
یک راه ساده برای تشخیص اصل بودن مکمل، حل کردنِ آن در آب است. کراتین درحقیقت محلول در آب نیست. اما برای بالابردن میزان جذب و اثرگذاری هرچه بیشتر، در کارخانه میکرونیزه میشود. میکرونیزهشدن کراتین باعث میشود که ذرات کراتین در آب حل شوند.
یک پیمانه ۵ گرمی پودر کراتین را با ۳۰۰ میلی گرم آب مخلوط کنید و خوب هم بزنید. اگر کراتین کامل در آب حل شد و تبدیل به یک محلول شفاف و یک دست شد، پس به احتمال خیلی زیاد کراتین شما اصل است.
کراتین واقعی طعم و مزهای ندارد. سعی کنید کراتین بدون اسانس تهیه کنید که بتوانید از مزهاش هم، اصل بودن آن را تشخیص دهید. مکمل کراتین واقعی به هیچ وجه نباید شیرین باشد.
از کجا بفهمیم قرص گین اپ اصل است؟
در این محصول نام کشور سازنده و کارخانه بهصورت اختصاصی و برجسته در انتهای قوطی حک شده؛ به طوریکه اگر انتهای محصول را لمس کنید کاملا برجستگی را حس خواهید کرد. اگر این نوشته، نامرتب بود، پس با یک محصول تقلبی مواجهاید. همچنین نام شرکت سازندهی مکمل روی کاغذ قوطی بهصورت برجسته تایپ شدهاست که با لمس متوجه آن خواهید شد.
بسیار مهم است محصولی که به دستتان رسیده، نام و نشان و شماره بارکد داشته باشد که بتوانید آن را پیگیری کنید. میتوانید به راحتی بارکد آن را اسکن کنید. سپس تمام اطلاعات کامل محصول برای شما نمایش داده خواهدشد.
تشخیص مکمل وی اصل از تقلبی چطور ممکن است؟
برچسب روی مکمل پروتئین وی، برچسب شبنم و کد ۱۶ رقمی اصالت کالا را چک کنید که درست باشد. حتی اگر این موارد هم درست بود بازهم سریع اعتماد نکنید. تاریخ انقضا و شماره سریال هم باید درست باشد.
بسته بندی و درپوش محصول را هم با دقت ببینید و دنبال نشانهای از تقلبی بودن بگردید (مثلا بسته بندی بیکیفیت یا چاپ ضغیف روی محصول). در نهایت طعم و رنگ و بوی محصول را بررسی کنید. اگر همه چیز درست بود و فروشنده هم معتبر بود، پس محصول اصل به دست شما رسیده است.
سخن پایانی
مکمل تقلبی هم ضرر مالی و هم در مواردی ضرر جانی در پی خواهد داشت. از طرفی بازار از مکملهای تقلبی و واردکنندههای مختلف، اشباع شده و تشخیص مکمل اصل سخت است. در این مطلب روشهای مختلف تشخیص اصل بودن مکمل های مختلف را آموزش دادیم. برای خرید و استفاده از هر مکملی، روشهای بالا را حتما به کار بگیرید.
سوالات متداول
بهترین روش تشخیص مکمل اصلی از تقلبی چیست؟
بهترین کار این است کد رهگیری را در سامانه غذا و دارو چک کنید و البته از فروشنده معتبر مکمل بخرید.
آیا بارکد تضمینکننده اصل بودن مکمل است؟
خیر؛ بارکد را هم میشود کپی کرد.
آیا QR Code میتواند اصالت مکمل را مشخص کند؟
اگر به سایت رسمی برند لینک شود و قابل استعلام باشد بله؛ اما QR کد ساده که قابلیت استعلام گرفتن ندارد اصل بودن مکمل را نشان نمیدهد.
آیا مکمل قاچاق حتما تقلبی است؟
هم ممکن است تقلبی باشد هم ممکن است نباشد اما بهرحال مصرف آن خطرناک است.
آیا مکمل فیک باعث آسیب به کلیه میشود؟
امکانش وجود دارد.
بهترین روش تشخیص پروتئین وی اصل چیست؟
استعلام کد رهگیری، بررسی هولوگرام و بستهبندی از بهترین راههای تشخیص پروتئین وی اصل است.
آیا مکملهای ایرانی هم تقلبی دارند؟
بله حتی مکملهای ایرانی هم ممکن است مورد تقلب و کپیبرداری قرار بگیرند!
اگر مکمل تقلبی خریده باشم باید چیکار کنم؟
دیگر آن را نخورید اما با مدرک از فروشنده شکایت کنید.
شماره بچ (LOT Number) چیست و چگونه به تشخیص اصالت کمک میکند؟
این کد مربوط به سری تولید محصول است که امکان ردیابی تاریخ و کارخانه تولید را میدهد؛ نبود یا مشکوک بودن آن نشانه تقلب است.
آیا از روی طعم و بوی مکمل میتوان اصل بودن آن را تشخیص داد؟
تا حدی بله، طعم یا بوی غیرعادی نسبت به نمونه اصل میتواند نشانه هشدار باشد، اما قطعی نیست.
آیا حلالیت پروتئین وی در آب نشانه اصالت آن است؟
تا حدی بله اما به تنهایی کافی نیست.
از کجا مکمل اصل بخریم؟
فقط از داروخانهها یا سایت رسمی برند مکمل بخرید.
آیا تاریخ تولید و انقضا میتواند نشانه تقلبی بودن مکمل باشد؟
بله اگر تاریخ مبهم یا با فرمت عجیبی باشد خودش نشانه تقلب است.
منابع: indianbodybuilding – synergize – bodyfirst
